منوفارسی/جوکرهای طرد شدگان از بطن جامعه هستند

منوفارسی
طنز دیدگاهی فراتر از خندیدن است. در مرحله اول طنز ما را می خنداند. اما در باطن طنز مضامینی وجود دارد که باید به حال خود گریه بکنیم. طنز دیدگاه اعتراضی دارد. دیدگاهی که می تواند اجتماعی، سیاسی باشد. مسخره کردن فرهنگ و عادت دیگری خارج از چهارچوب طنز است. در جامعه ما متاسفانه شعارها بیشتر از شعورها تداوم معنا یافته است

در زمان فعلی جایگاه طنز به مرحله جوک و لطیفه معنا دهی می شود. که بار معنایی هر کدام در اندیشه سازی با یکدیگر کاملا مغایرت دارد. ما آمده ایم ادبیات کوچه و بازاری که بد آموزی خاصی دارد به جامعه تزریق نمو ده ایم. حتی اندیشه زیبایی شناختی را با ادبیات سخیف و نهیلیسم گونگی را در فضای مجازی با فالوورهای زیادی اندیشه سازی کرده ایم. به عنوان مثال آیا جوکهای دختر و پسری و یا جوکهای از کمر به پایین کجایش طنز گویی است. جوکرها بیشتر آنهایی هستند که به نوعی از جامعه طرد شده اند. جوکها بیشتر از موارد هزل گویی و هجو یات است. جوک خارج از چارچوب اخلاقی جامعه است.
ما می توانیم برای تنویر اندیشه طنز گویی و طنز نویسی از جریده ملانصر الدین که به قلم مرحوم جلیل محمد قلی زاده انتشار می یافته است سخنی باز کنیم و یا در زمان فعلی می توانیم از طنز شعری آقای ابوالفضل ثوابی و رادیو گجیل مثال بزنیم. حتی از طنزنویسان فارسی می توانیم از نشریه توقیف شده آن زمان گول آقا به نوشته مرحوم پرویز فومنی سخن به میان آوریم. حتی در آن نشریه مرحوم عمران صلاحی نیز مطالبهای طنز می نوشت.
جوکرها بیشتر طرد شدگانی هستند که که با ادبیات نامفهومی و غیر هدفمند بیشتر ادبیات نیهیلیسمی را ندانسته ترویج می دهند. حال این ادبیات نیهیلیسمی چند سال دوام خواهد آورد برای ما نامفهوم است. اما این ادبیات بد اخلاقی به مانند انقلاب جنسیتی روزی باز خواهد ایستاد. چون چنین اندیشه های بازدهی ماندگاری نخواهد داشت.
درست است خندانیدن هنر است. اما هر کسی که می خنداند هنرمند نیست. کسی که فرهنگ مدنی خود را مورد مسخره و بازیچه جهت خنداندن دیگران قرار می دهد. خیانت به بار معنایی فرهنگی خود می کند. ساز یا قوپوز معنای معنوی چندین هزار ساله ماست. مسخره کردن آن خیانت به اندیشه فرهنگی و مقدسی ماست. چنین انسانهای طنزسرایان نیستند بلکه بیش از جوکرهای کوچه و خیابانی بیش نیستند.
تاریخ طنز پردازی ایران کتابی است که می توانیم در آن کتاب مفهوم طنز، جوک، لطیفه را به درستی بفهمیم.
عده ای برای خودنمایی و خود شیفتگی خود از اندیشه های خزعبلاتی بیشتر استفاده می کنند.

منوفارسی/جوکرهای طرد شدگان از بطن جامعه هستند
منوفارسی رحیم غلامی