بازی های محلی زمستانه در آذربایجان /پرویز شاهمرسی

“بوز تپدی “نوعی بازی یا سرگرمی در اردبیل که در فصل زمستان بر روی رودخانه‎های یخ بسته انجام می‎شود. بازیکنان پشت سر استاد بازی که فردی ماهر و ورزیده است، قرار می‎گیرند. استاد حرکات را یک به یک انجام می‎دهد و بازیکنان باید عیناً آن را تکرار کنند. این حرکات بیشتر جنبة سُر خوردن به شیوه‎های مختلف را دارد و در چند مرحله که به تدریج مشکل تر می‎شود، اجرا می‎گردد. مراحلی مانند: حرکات ایستاده، حرکات نیمه ایستاده و حرکات نشسته. به هنگام اجرای مراحل فوق هریک از بازیکنان که قادر به انجام بعضی از حرکات نباشند، از دوری بازی خارج می‎شوند.

ائششگی سوواردین (Eşşəyi suvardın)(خر را آب دادی؟):

نام نوعی بازی در خوی.

یکی از بازیکنان از گوش بازیکن دیگر می‎گیرد و می‎گوید:
– ائششگی سوواردین؟ (خر را آب دادی؟)
– سوواردیم. (آب دادم)
– نه سویلا؟ (با کدام آب؟)
– سویوق سویلا. (با آب سرد) . در اینجا اولی گوش دومی را محکم پیچانده و می‎گوید:«آغیزی دوندو آغیزی دوندو» (دهانش یخ زد، دهانش یخ زد)
اگر بگوید :«ایستی سویلا. (با آب گرم). دوباره گوش او را می‎پیچاند و می‎گوید :«آغیزی یاندی آغیزی یاندی» (دهانش سوخت دهانش سوخت). اگر بگوید:«ایلیق سویلا» (با آب ولرم)، دوباره گوشش را می‎پیچاند و می‎گوید:«اورگی بولاندی اورگی بولاندی» (حالش بهم خورد حالش بهم خورد).

بازیهای محلی آذربایجان

توْوخان (Tovxan): طرف جیک بجول. طرف برجسته بجول.
نام نوعی بازی دسته جمعی.

دایره‎ای می‎کشند و در وسط آن مربعی کوچک. در داخل مربع هر بازیکن یک گردو می‎چیند. نفر اول با قاب گردوها را می‎زند. اگر گردو از دایره خارج شود، مال او می‎شود ولی اگر گردو از مربع بیرون رود، می‎گویند «اگیلدی»(کج شد) و جریمه دارد. به تعداد هر گردو که از مربع خارج شده باشد، آن بازیکن باید گردو را در مربع بگذارد. اگر قاب را انداخت و قاب تووخان افتاد، همة گردوها مال او می‎شود ولی اگر آلچی بیفتد، یک گردو باید به عنوان جریمه بدهد.